
Door slechts een DNA-letter te veranderen krijgen vrouwtjesmuisjes mannelijke geslachtsklieren zoals baarmoeder en zaadballen. WT staat voor wild type, bp voor basepaar (afb: Nitzan Gonen et al./Nature Communications)

Door slechts een DNA-letter te veranderen krijgen vrouwtjesmuisjes mannelijke geslachtsklieren zoals baarmoeder en zaadballen. WT staat voor wild type, bp voor basepaar (afb: Nitzan Gonen et al./Nature Communications)
Het zou nog tientallen jaren duren voordat synthetisch biologen kunstmatig leven zouden kunnen creëren, maar het lijkt er op dat kunstmatige intelligentie (ki) die termijn zou kunnen verkorten. Lees verder

Dolly opgezet (afb: WikiMedia Commons)
Na Dolly dat als eerste dier een kloon was van een ander schaap, zijn er heel wat dieren gekloond. In theorie zou je daarmee een 1 op 1-kopie krijgen van het oorspronkelijke gekloonde wezen, maar dat blijkt niet waar te zijn. Na twintig jaar een muisje zo’n 58 keer in serie gekloond te hebben (in 30 000 pogingen) blijkt het resultaat (de kloon) zo ‘ontaard’ te zijn dat die geen nageslacht meer kon krijgen. Lees verder

De structuur van ferritine (afb: WikiMedia Commons)
Taiwanese wetenschappers denken een ‘Trojaans paard’ te hebben ontwikkeld om de agressieve hersenkanker, een glioblastoom, te bestrijden. Daarbij wordt een belangrijk onderdeel van deze beschermende micro-omgeving van de tumor, kankerverwekkende fibroblasten, onschadelijk gemaakt. Bij muisjes met hersenkanker scheen de aanpak (enig) succes te hebben. Lees verder

Het eiwitcomplex voor verandering genexpressie met de plaatsen van het dCas12f-eiwit en de σ-factoren (afb: Leifu Chang et al./Nature)
In twee aparte, elkaar aanvullende artikelen*) doen onderzoekers verslag van een genbewerkingssysteem dat genen kan (de)activeren. Dit biedt een voordeel ten opzichte van bestaande CRISPR-genbewerkingssystemen die alleen DNA bewerken. Gekeken werd naar de biologische functie van het systeem en naar het achterliggende moleculaire mechanisme. Overigens lijkt het niet de eerste keer dat dat is gelukt. Lees verder

CAR-T-cellen (blauw) vallen kankercel aan (afb: SKI)
Onderzoekers rond Justin Eyquem van de universiteit van Californië in San Francisco hebben een manier ontwikkeld om T-cellen (een type afweercellen) in het lichaam (in dit geval van muisjes) om te zetten in CAR-T-cellen die daarmee extra aangezet worden om kankercellen op te ruimen. Nu worden die T-cellen bij die behandeling eerst verzameld uit het bloed van de patiënt en later weer toegediend nadat ze zijn voorzien van een extra receptor (de R van CAR). Deze aanpak zou de behandeling mogelijk zowel veiliger als goedkoper kunnen maken. Lees verder

FLAV-27 verandert het epigenoom bij Alzheimerproefdiertjes de goede kant op (afb: Aina Bellver et al./Cell Molecular Therapy)
Onderzoekersters zouden een verbinding, FLAV-27 gedoopt, hebben ontdekt die het epigenoom (welk gen is actief en welk niet) zou herprogrammeren. Die behandeling zou in proeven met dieren die een vorm van Alzheimer hadden effectief zijn gebleken. Een volgende losse flodder in de eeuwigdurende zoektocht naar een effectief middel tegen Alzheimer of een methode die hout snijdt? Lees verder

De planetoïde Ryugu (afb: WikiMedia Commons)
Er zijn al vaker basisingrediënten van (aards) leven in/op meteorieten gevonden. Nu zeggen onderzoekers uit Japan dat ze de vijf basisingredieënten van het leven op aarde , de vijf nucleobasen, in monsters van de planetoïde Ryugu. Al langer wordt gespeculeerd dat het leven op aarde elders in het heelal is/kan zijn ontstaan. Lees verder

Geïnduceerde menselijke stamcellen (afb: WikIMedia Commons)

De verschillen in het (versimpelde) mechanisme hoe L-Cys en D-Cys met het mitochondriale enzym NFS1 reageren (afb: Joséphine Zangari et al./Nature Metabolism)
Een spiegelbeeldige vorm van het (natuurlijke) aminozuur cysteïne biedt mogelijk een verrassend eenvoudige manier om agressieve kankers af te remmen zonder gezonde cellen te beschadigen. Als het aminozuur (D-cysteïne) de kankercel binnengedrongen is schakelt het een cruciaal mitochondriaal enzym uit waar kankercellen op vertrouwen voor energieproductie en het onderhoud van DNA, waardoor hun groei effectief wordt gestopt. Einde verhaal? Bij muisjes scheen het te werken. Lees verder