Vetstofwisseling beïnvloedt genactiviteit

Wetenschappers van, onder meer, het Helmholtzcentrum in München en de Ludwig Maximiliansuniversiteit, eveneens in de Beierse hoofdstad, hebben uitgevonden dat dat de vetstofwisseling invloed heeft op de histon’verpakking’ van het DNA-molecuul. Die veranderingen leiden tot een andere genactiviteit. Lees verder

Schuilplaats hi-virus ontdekt

Een rasterelektronenmikroskoopopname van virusdeeltjes op een witte bloedcel

Het humane immunoindefi-ciëntievirus (hiv) is deels zo lastig te bestrijden omdat dat virus zich weet schuil te houden. Het virus is in bedwang te houden, maar je komt er nooit helemaal van af. Onderzoekers van de universiteit van Sydney (Aus) denken nu te weten hoe dat beestje zich onttrekt aan de aandacht van het afweersysteem: in CD4+-T-cellen (ook T-helpercellen genoemd), nota bene een onderdeel van dat systeem. Lees verder

Hersens blijken ook lymfevaten te bevatten

Paolo Mascagni en de lymfevaten in de hersens

Paolo Mascagni had het tweehonderd jaar geleden al voorspeld (afb: WikiMedia Commons)

Je gelooft je ogen niet als je dat leest: de hersens blijken nog een vatenstelsel te bevatten. Hoe was het mogelijk dat ze dat tot nu toe over het hoofd hadden gezien? Het blijkt dat er ook lymfevocht door de hersens stroomt (net als door de rest van het lichaam). Lymfevaten vormen de opruimingsdienst van het lichaam. Lees verder

Meer dan de helft nieuwe kankermedicijnen geen verbetering

Tussen 2009 en 2013 zijn er in de EUk 48 kankermedicijnen goedgekeurd. 57% daarvan voegde niks toe aan de levensverwachting of de kwaliteit van het leven en sommige waren zelfs ‘klinisch betekenisloos’, blijkt uit onderzoek. Lees verder

Modellen bouwen wordt voor celbiologen stuk eenvoudiger

Het bouwen van model voor eenvoudige celbiologen

Modellen bouwen wordt voor celbiologen een stuk eenvoudige (afb: univ. van Connecticut)

Het leven is moeilijk en dan heb ik het niet over jouw saaie baan of je net verbroken relatie, maar over het verschijnsel dat we (ook) leven noemen: dat ensemble van vaak ingewikkelde moleculen dat al wisselwerkend een organisme vormt, de mens, bijvoorbeeld. Hoe dieper onderzoekers in dat leven duiken, hoe onbegrijpelijker dat wordt. Nu hebben vriendelijke informatici een model gebouwd waarmee zelfs computerschuwe biologen naar hartelust ingewikkelde biologische modellen kunnen bouwen: de virtuele cel. Of eigenlijk is het de eerste grafische versie van een modellenbouwer die al twintig jaar bestaat. Lees verder

Een hersencel bepaalt (soms) hoe we de bewust waarnemen

Bewust en onbewust zien

De proefpersonen, allen epileptici, kregen dunne elektroden in de temporale kwab ingeplant (afb: univ. van Bonn)

Wat er om ons heen gebeurt, maakt een ‘afdruk’ op ons netvlies (als we er naar kijken, uiteraard), maar het is nog niet gezegd dat die afdruk ook dezelfde is als wat we bewust waarnemen. Ergens onderweg tussen netvlies en hersens ‘beslist’ ons brein hoe we onze omgeving zien. Onderzoekers van de Bonner universiteit hebben nu uitgezocht hoe vele prikkels onderweg de werkelijkheid veranderen, althans zoals we die waarnemen. Het lijkt er op dat een hersencel bepalend kan zijn. Lees verder

Bacteriofagen mogelijk opvolgers van antibiotica

Staphylococcus aureus

Staphylococcus aureus (afb: WikiMedia Commons)

Eigenlijk is het lood om oud ijzer: bacteriofagen of antibiotica. Beide ‘verslinden’ bacteriën, met dat verschil dat bacteriofagen wat kieskeuriger zijn. Ze werken alleen bij een bepaalde bacterie terwijl zogeheten breedspectrum-antibiotica grote delen van het bacteriële leven verdelgen. Groot nadeel van antibiotica is dat bacteriën er immuun voor kunnen worden. Dan kan veel moeilijker met fagen. Dat zijn virussen. Nu steeds meer antibiotica onwerkzaam zijn bij steeds meer bacterisoorten zijn de fagen misschien een alternatief. Twee patiënten in Frankrijk met chronische gewrichtsontstekingen zijn daar dankzij de fagen vanaf. Lees verder

Kind krijgt meer mutaties van oudere vader dan oudere moeder

Een kind krijgt vier keer meer mutaties mee van een oudere vader dan van een oudere moeder. Dat kwam naar voren uit de analyse van de gegevens van een bevolkingsonderzoek onder duizenden IJslandse ouders en kinderen. Lees verder

Ouderdomssuiker zou omkeerbaar zijn

Suikerziekte 2 is omkeerbaar

Roy Taylor met een patiënt (afb: uni. van Newcastle)

Suikerziekte type 2 ook wel ouderdomssuiker genoemd, zou omkeerbaar zijn. Dit stelt de Engelse onderzoeker Roy Taylor van de universiteit in het Noord-Engelse Newcastle. Hij houdt zich professioneel al veertig jaar bezig met de bestudering van die ziekte en zal een overzicht geven op de bijeenkomst van Europese diabetesonderzoekers in Lissabon die momenteel aan de gang is.

Lees verder

Een machtig hersenceltype regeert onze gewoontes

Snelvurende neuronen hebben een leidende rol in gewoontegedrag

Snelvurende neuronen (paars) komen slechts spaarzaam voor in het striatum. Hier een sterk vergrote afbeelding van dat hersenograantje van muizen (afb: univ. van Duke)

Er schijnt in onze hersenen een machtig celtype te zijn dat onze gewoontes beheerst, zoals het dagelijks een koekje eten. Dergelijke gewoontes laten zich moeilijk veranderen. Als die ‘machtige’ cellen het zwijgen wordt opgelegd door een bepaalde chemische verbinding, dan verdwenen die, niet altijd even profijtelijke, gewoontes. Tenminste, dat gebeurde bij aan suiker verslaafde muisjes. Lees verder