Twee genen (GSDMD en TMEM106A) van muisjes zorgen tezamen voor de code van een chimeer eiwit dat een belangrijke functie heeft in de afweer (afb: Ruaidhrí Jackson et al./Nature)
De DNA-kurkentrekker die RNA-polmyrase op de voet volgt bij het afschrijven van DNA op RNA (afb: Pallav Kosuri et al./Cell Reports Methods)
Wetenschappers onder aanvoering van Pallav Kosuri van het Salkinstituut gebruikten de DNA-origami-techniek om de kleurstofcyclus-ORBIT te bouwen, een methode om eiwit-DNA-interacties urenlang stap voor stap (dat wil zeggen base voor base) te volgen. Terwijl de kurkentrekkersteel zich hecht aan een eiwit, versterken het X-vormige handvat en de fluorescerende kleurstofsonde de beweging van de onderliggende eiwit-DNA-interactie. Lees verder
Het tumoronderdrukkende p53-eiwit gecodeerd door het TP53-gen (afb: WikiMedia Commons)
CRISPR-enzym doodt kankercellen door hun DNA te vernietigen. Proeven zouden hebben laten zien dat het enzym geprogrammeerd kan worden op bepaalde doelen met tumorvormende mutaties. Daardoor herkent het Cas-ewit een bepaald gemuteerd boodschapper-RNA in een cel. Dat zou het einde van die kankercel betekenen. De methode wordt in twee artikelen in Nature beschreven: https://doi.org/10.1038/s41586-026-10738-7 en https://doi.org/10.1038/s41586-026-10466-y Lees verder
Haarspeldmethode om DNA-constructies te bouwen (afb: Harvard)
Wetenschappers in Zuid-Korea schijnen DNA gesynthetiseerd te hebben door uit te gaan van haarspeld-DNA en daarnaast alleen gebruik te maken van verschillende temperaturen. Lees verder
Delende spudcellen (afb: Kate Adamala)
Onderzoeksters rond Katarzyna (Kate) Adamala van de universiteit vam Minnesota hebben synthetische cellen gemaakt die een complete celcyclus zouden uitvoeren met genoomreplicatie, groei, het opnemen van voedingsstoffen en (genetisch geprogrammeerde) celdeling en al. De resulterende kunstmatige cel zou kunnen dienen om celprocessen te kunnen ontwikkelen en mogelijk het uitgangspunt kunnen zijn voor verschillende toepassingen in de biotechnologie, schrijven de onderzoeksters. Lees verder
Wat ‘kunstjes’ van een DNA-schakelaar (afb: Friedrich Simmel et al./Science Robotics)
De ontwikkeling van programmeerbare moleculaire machines (molmachines) komt steeds dichterbij. Onderzoekers van de technische universiteit München (TUM) zouden er in geslaagd zijn om een betrouwbare en stabiele DNA-schakelaar te ontwikkelen. Deze kan elektrisch worden aangestuurd om moleculaire functies te regelen. De nanoschakelaar bleef functioneel gedurende honderdduizenden schakelcycli. Lees verder
De proefopstelling van het bouwen van DNA-sequenties op een chip (afb: Harvard)
Het aantal zenuwcellen in dieren neemt logaritmisch toe met het aantal RNA-bindende eiwitten (RBP) (afb: Kyota Yasuda/iScience)
Biologen hebben zich lange tijd afgevraagd waarom organismen met een vergelijkbaar aantal eiwitcoderende genen zo erg kunnen verschillen in de complexiteit van hun zenuwstelsel. Nieuw onderzoek wijst op een mogelijke verband tussen de toenemende diversiteit van RNA-bindende eiwitten, die bepalen hoe genetische instructies worden verwerkt, en een grotere complexiteit van de hersenen (het centrale zenuwstelsel). Lees verder
DNA codeert niet alleen voor eiwitten (afb: Omar Khan et al./Science)
Tja, het DNA, ons genoom, zou de blauwdruk van het leven zijn en als we dat eenmaal hebben ontcijferd wisten we hoe het leven in elkaar steekt. Vergeet het maar. DNA codeert voor een klein deel (2%) voor eiwitten, de werkpaarden van het leven, maar gaandeweg bleek die ’troep’ waar de rest van ons DNA uit bestaat helemaal niet zo’n rotzooi en wel degelijk van belang voor het systeem dat we leven noemen. Nu blijkt dat dat DNA ook codeert voor zo’n 1700 peptiden (korte eiwitten). Waarvoor die dienen is onduidelijk. Hoezo alles? Lees verder
J. Craig Venter
John Craig Venter, die mede de eerste versie van het menselijk genoom in kaart bracht en wetenschappers hielp begrijpen hoe genen ons leven vormgeven, is woensdag overleden. Hij werd 79 jaar. Het overlijden van Venter werd bekendgemaakt door het J. Craig Venterinstituut, een onderzoeksgroep voor genomie met dat door hem is opgericht. Het instituut meldde dat hij in San Diego overleed na een ziekenhuisopname vanwege bijwerkingen van een recente kankerbehandeling. Lees verder