Een muis is geen mens maar is als model bruikbaar

Mensgenoom vergeleken met muisgenoom

De genen op chromosoom-1 van de mens met die in het muisgenoom. Die blijken verdeeld over verschillende chromosomen

Een muis is geen mens en toch worden muizen vaak als proefdier genomen als voorfase op de klinische proeven. De vraag is steeds of muisproeven een goede indicatie zijn voor de mens en nu heeft een grote groep onderzoekers (136) het functionele muizengenoom doorgespit en dat vergeleken met het menselijk erfgoed. Een belangrijk deel van de muizengenen komen bij mensen niet voor, maar een groot deel komt ook wel weer overeen. Dat zou op zijn minst moeten leiden tot enige voorzichtigheid aangaande de geldigheid van muisproeven voor mensen. “Lang is gedacht wat bij de muis ontdekt wordt dat dat waarschijnlijk ook zo is bij mensen”, zegt Bing Ren van de universiteit van Californië in San Diego, een van de 136. “Dat idee moet systematisch worden geëvalueerd en gewogen.”
Lees verder

Onderzoekers ‘redigeren’ bloedstamcellen

CCR5

CCR5 (afb: Wiki Commons)

Onderzoekers van, onder meer, het stamcelinstituut van de Harvard-universiteit zouden voor het eerst de CRISPR-Cas9-techniek hebben gebruikt om het DNA van bloedstamcellen en afweercellen te redigeren. Ze deden dat om het HI-virus, dat AIDS veroorzaakt, onmogelijk te maken het afweersysteem te ruïneren. De onderzoekers houden wat betreft de waarde van hun methode om de schade van HIV te pareren nog een slag om de arm. Lees verder

Ontstekingseiwit speelt rol ontwikkeling bloedstamcellen

zebravisjesOnderzoekers van de universiteit van Californië in San Diego hebben ontdekt dat een eiwit, dat een rol speelt in het het opsporen van ontstekingen,TNFα, ook een rol speelt bij de ontwikkeling van bloedstamcellen gedurende de embryonale ontwikkeling. Kennis die van pas kan komen om in het lab bloedstamcellen te kweken voor therapeutisch gebruik. e onderzoekers bekeken daarvoor de embryonale ontwikkeling van zebravisjes. Lees verder

Nanolichamen: antilichamen in zakformaat

nanolichamen

Door bacteriën geproduceerde nanolichamen binden heel specifiek aan een bepaald ‘antigeen’.In dit geval is dat tubuline (rood), een skeleteiwit. Op deze foto is een celdeling bijna voltooid.

Antilichamen, eiwitten die als eerste verdedigingslinie fungeren tegen vreemde indringers, vervullen ook een prominente rol in de bestrijding van allerlei vervaarlijke ziektes, zoals ebola. Nanolichamen, de handzamere en veel kleinere broertje van de antilichamen zou dat ook kunnen, maar hun werkzaamheid was niet altijd goed beheersbaar. Nieuw onderzoek van de Amerikaanse Rockefeller-universiteit zou nu een oplossing voor dat probleem hebben gevonden, waardoor nanolichamen betrouwbaar en snel in bacteriën zijn te produceren met alle beloften van dien.
Lees verder

Genkaart biedt ‘zicht’ op oorzaak auto-immuunziektes

'Warmte'kaart (rood is hoog, blauw laag risico) van stukken DNA van 39 ziektes/eigenschappen in 33 verschillende celtypes (afb: Nature)

‘Warmte’kaart (rood is hoog, blauw laag risico) van stukken DNA van 39 ziektes/eigenschappen in 33 verschillende celtypes (afb: Kai-How Farh et. al/Nature)

Vergroting

Een internationale onderzoeks-groep heeft op basis van bestudering van het DNA van duizenden patiënten met een auto-immuunziekte een nauwkeurige genenkaart gemaakt. Hoewel erfelijkheid een belangrijke rol speelt, zijn ook omgevingsfactoren van invloed of iemand een auto-immuunziekte krijgt. De genenkaart moet onderzoekers helpen om een wapen tegen deze vaak destructieve ziektes te vinden.
Lees verder

Darmbacterie beschermt mug tegen malaria e.a.

Chromobacterium sp.

De Csp_P-bacterie blijkt effectief tegen het knokkelkoortsvirus en de Plasmodium-parasiet (malaria), maar werkt ook als muggenverdelger (afb: Johns Hopkins-universiteit)

Insecten hebben, net als mensen, een darmflora. Die bacteriën kunnen van invloed zijn op het (eventueel) doorgeven van ziektekiemen. Onderzoekers  van de Amerikaanse Johns Hopkins-universiteit isoleerden uit de darmen van een muggensoort (Aedes mosquito,familie van de denguemug) een bacterie die de kans op besmetting door malaria of knokkelkoorts (dengue) verkleint. De bacterie, Chromobacterium sp., bleek ook direct in een reageerbuis de ziekteverwekkers te remmen. Bovendien bekort die bacterie het leven van de drager van de ziektekiemen. Ligt er een medicijn tegen malaria en knokkelkoorts (dengue) in het verschiet?, is dan meteen de vraag. Lees verder

IGF-1 het wondermiddel tegen auto-immuunziektes?

IGF-1

De insuline-achtige groeifactor 1: IGF-1

Bij suikerziekte, reuma en multiple sclerose keert het afweersysteem zich tegen het eigen lichaam. Hoe dat komt is onduidelijk, maar onderzoekers van het Europese moleculair biologische lab (EMBL) in het Italiaanse Monterotondo hebben een insuline achtige groeifactor gevonden (IGF-1 genoemd), die dat ‘eigen vuur’ teniet doet. Die groeifactor is al toegestaan als medicatie. Dat zal de klinische proeven met deze toepassing versnellen. “Wat mij vooral trof was de overlevingskans voor multiple sclerose”, zegt onderzoeker Daniel Bilbao. “We gingen van 50% bij onbehandelde dieren naar 80% bij dieren die met IGF-1 behandeld waren.”
Lees verder

Huidcellen direct omgezet in hersencellen

Andrew Yoo (Washington-universiteit)

Andrew Yoo (l), Michelle Richner en Matheus Victor

Onderzoekers van de Washington-universiteit in St. Louis (VS) zijn er in geslaagd  huidcellen direct om te zetten in hersencellen. Dat is al eerder gebeurd, maar daarbij werden de huidcellen eerst omgevormd tot (pluripotente) stamcellen. Met deze nieuwe techniek zou de omvorming een veel hogere opbrengst opleveren. De onderzoekers denken op deze manier ook heel gericht andere type hersencellen te kunnen maken.
Lees verder

Peptide beloftevol in strijd tegen auto-immuunziektes

Reuma-handen

Reuma leidt tot ernstige vergroeiingen

Oorzaak of gevolg, dat zijn zaken die vaak lastig te bepalen zijn. Is het nu zo dat omdat een bepaald eiwit in lage concentraties voorkomt de ziekte ontstaat of dat er een ziekte ontstaat, hoe dan ook, waardoor de eiwitspiegel daalt. Hoe het ook zij, een onderzoeksgroep van het Franse Inserm ontdekte dat bij auto-immuuniziektes zoals artritis en multiple sclerose op het membraan van afweercellen te weinig eiwit CD31 voorkomt.  De onderzoekers zijn bezig met de ontwikkeling van een medicijn (een peptide, in feite een activator voor het eiwit) dat de autoimmuunreacties ook daadwerkelijk remt. Ze verwachten dat het nog zeker vijf jaar zal duren voor hét medicijn op de markt komt (zo al).
Lees verder

Gentherapie schijnt suikerzieke muizen te helpen

Geïmplanteerde beta-cellen

De geïmplanteerde beta-cellen in de muis gingen na twee weken bij stijging van de suikerspiegel insuline (groen) produceren (foto: Douglas Melton)

Voor suikerziekte, waarbij de alvleesklier van de patiënt geen of onvoldoende insuline aanmaakt, zijn al verschillende oplossingen bedacht. Normaal is dat de patiënt zich ‘bedient’ van de insulinespuit. Daar valt goed mee te leven, maar het zou toch mooi zijn als alles weer normaal zou worden. Die kans op een normaal leven groeit na de geslaagde gentherapie waarbij muizen, menselijke, beta-cellen kregen geïmplanteerd, die netjes insuline gingen produceren en de muis suikerpatiënt af was. Lees verder