Stamceltherapie verbetert zicht slechtzienden

Stamcelogen

Na het inspuiten van uit stamcellen gekweekte epitheelcellen in de ogen, bleek het zicht vaak verbeterd (foto: Dan McCoy/Getty)

Het lijkt er op of er, dankzij de vorderingen van de synthetische biologie, steeds meer succes te melden valt op het gebied van blindheid en slechtziendheid. Begin dit jaar bleek een gentherapie al een positieve werking te hebben op een patiënt met maculadegeneratie. Nu is bekend gemaakt dat 18 patiënten met een teruglopend gezichtsvermogen baat hebben gehad bij een stamceltherapie. Een van de patiënten heeft genoeg zicht om weer te kunnen paardrijden en een vrouw die bij de oogarts geen letters kon onderscheiden op de letterkaart, ziet na de operatie de eerste vier rijen. Het lijkt er op dat de behandeling aanslaat (tot 3 jaar na de operatie). Of dat ook op de langere duur het geval is moet worden afgewacht.
“Al zo’n tien jaar horen we van de goede resultaten van stamceltherapieën bij muizen en ratten, maar niemand heeft nog aangetoond dat ze ook bij mensen op den lange duur effectief zijn”, zegt Robert Lanza van het bedrijf Advanced Cell Technology die het onderzoek heeft uitgevoerd. “Nu hebben we laten zien dat dat veilig kan en dat er een goede kans is dat stamcellen mensen kunnen helpen.” Tien jaar geleden kondigde een ploeg van het bedrijf dat het succesvol menselijke stamcellen in netvliespigmentepitheelcellen had omgezet. Deze cellen houden de lichtgevoelige cellen (de staafjes en de kegels) gezond, maar als die cellen in het ongerede raken, dan kan blindheid het gevolg zijn. Dit gebeurt, bijvoorbeeld, bij de leeftijdsgebonden maculadegeneratie (de macula is de zeer lichtgevoelige gele vlek op het netvlies) of maculadystrofie (ziekte van Stargardt). De patiënten, waarvan de helft leed aan de leeftijdsgebonden degeneratie en de andere aan dystrofie, kregen uit stamcellen gewonnen netvliescellen geïnjecteerd in beide ogen. Een jaar later was het zicht van tien van hen verbeterd en was de toestand bij de andere acht stabiel. Onbehandelde ogen waren verder achteruitgegaan. “Gemiddeld zien we een verbetering van drie regels op de letterkaart”, zegt Lanza. Er werden geen bijeffecten geconstateerd, zoals tumoren. Stamceltherapieën zijn nogal eens mislukt omdat zich kankercellen ontwikkelden na de therapie. Voor zover ik weet gaat het daarbij altijd (meestal?) op geinduceerde pluripotente stamcellen, die ontwikkeld zijn uit volwassen, gespecialiseerde cellen.
Volgens Lanza was het doel verdere achteruitgang van het gezichtsvermogen van de patiënten tot staan te brengen. De verbetering van het zicht zou mogelijk een gevolg zijn van een reactivering van de lichtgevoelige cellen, die ‘werkeloos’ waren geworden na het afsterven van de netvliesepitheelcellen. Het bedrijf wil nu een grotere klinische proef houden met 100 patiënten met dystrofie en, later, nog eens 100 met maculadegeneratie.

Bron: New Scientist

6 reacties op “Stamceltherapie verbetert zicht slechtzienden

  1. Dit is een mooie onwikkeling voor mensen met MD. Ik ben nu 73 jaar en heb sinds 2910 ouderdoms gerelateerde MD aan het rechteroog. Het is ontstaan, precies 5 jaar nadat er in dat oog een nieuwe lens was geplaatst i.v.m staar. Mijn linkeroog is nog goed. Ook daarin is een nieuwe lens geplaatst. Wellicht gaat de onwikkeling van stamcel toepassing zo snel dat het nog bij mij en de duizenden lotgenoten kan worden toegepast.
    Jaap

  2. Ik ben al een tijdje opzoek voor mijn vriend, hij heeft de ziekte van stargard.. En zou graag in contact willen komen zodat hij mischien ook zou kunnen deelnemen aan 1 van de onderzoeken! Hoop dat iemand info voor mij heeft! Gr kelly

    • Hoi kelly ik heb ook die oogziwkte ben nu 40 jaar en volgens mij merkte ik 5 jaar terug al iets van uitval van mn zichtsveld
      Momenteel zie ik alleen daar waar ik naar kijk eromheen is weg heel irritant hoe oud is jou vriend en zijn jullie al iets wijzer
      Ik ben onder behandeling geweest van dr born in het oogziekenhuis r dam
      Gr pieter

      Pieteralexander@hotmail.com

  3. Hallo ik ben 40 jaar heb ook ziekte van stargardt ik heb het nu in mn gezichtsveld en zie ik alleen naar waar ik kijk daaromheen is een ronde witte vlek wat is uigegumd zeg maar ik hoop dat er snel iets aan isnte doen want ik ben bang dat als het nog verder naar binnen trekt ik niks meer kan zien en dat is voor mij onacceptabel om zo door te leven ik hoop dat ik ergens voor in aanmerking kan komen
    Wie weet hier meer over!
    Gr pieter

  4. Geachte M
    4 jaar geleden is bij MD geconstateerd. Ik ben nu 69 jaar en was van beroep optometrist. Ik ken de consequenties dus.
    Zoekende in de literatuur ben gestuit op de antioxidanten en het vermoeden dat die behulpzaam zouden kunnen zijn. Sindsdien neem ik dagelijks mijn handje blauwe bessen tot mij. (Baat het niet, ze zijn wel erg lekker). Sinds de diagnose zit er geen progressie in mijn MD. Ook geen lichtflitsen meer. Ik ben er blij mee en blijf braaf mijn handje bessen eten.
    Misschien kan ik behulpzaam zijn bij uw onderzoek.

    • Dan is mooi, Stan, maar ik onderzoek niks. Ik vertel alleen maar door wat ik oppik, waarvan ik denk dat zo’n bericht belangrijke informatie verschaft. Ik ben een leek op alle gebieden…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.