
DNA codeert niet alleen voor eiwitten (afb: Omar Khan et al./Science)
Tja, het DNA, ons genoom, zou de blauwdruk van het leven zijn en als we dat eenmaal hebben ontcijferd wisten we hoe het leven in elkaar steekt. Vergeet het maar. DNA codeert voor een klein deel (2%) voor eiwitten, de werkpaarden van het leven, maar gaandeweg bleek die ’troep’ waar de rest van ons DNA uit bestaat helemaal niet zo’n rotzooi en wel degelijk van belang voor het systeem dat we leven noemen. Nu blijkt dat dat DNA ook codeert voor zo’n 1700 peptiden (korte eiwitten). Waarvoor die dienen is onduidelijk. Hoezo alles? Het is nu duidelijk dat veel van deze troep-DNA-segmenten belangrijke functies hebben, bijvoorbeeld in genregulatie. Sommige van deze DNA-sequenties worden ook gelezen door de machinerie van de cel en mogelijk zelfs ‘vertaald’ in moleculen.
Het bleef echter onduidelijk in hoeverre en welke moleculen deze voor peptiden coderende DNA-seqwuenties (ncORFs) van ons produceren. Er waren echter aanwijzingen dat dat peptiden zouden kunnen zijn (volgens mij=as codeert DNA alleen maar voor strengen aminozuren via die andere kernzuren de RNA’s, soms zijn die RNA’s de ‘eindproducten’). “Deze ncORFs en de polypeptiden die ze coderen, worden daarom ook beschouwd als onderdeel van het ‘donkere proteoom (de eiwitwereld; as)’,” leggen de onderzoekers rond Eric Deutsch van het instituut voor systeembiologie in Seattle uit.
“Ongeveer een kwart van de niet-canonieke open leesramen, die ncORF’s, die we onderzochten, produceert detecteerbare peptiden”, melden de onderzoekers. De DNA-segmenten, die voorheen grotendeels als niet-functioneel werden beschouwd, bevatten de blauwdruk voor 1 785 voorheen onbekende eiwitjes. Tweederde daarvan bevat minder dan 50 aminozuren.
Nog meer
De onderzoekers vermoeden dat er veel meer secties met nog onbekende producten in het menselijk genoom aanwezig zijn dan momenteel bekend is. “Het spannende hieraan is niet alleen dat deze moleculen bestaan, maar ook wat dit betekent: de peptiden geven aan dat onder het bekende niveau van het genoom een hele, grotendeels onontdekte laag moleculaire spelers schuilgaat,” zegt mede-auteur Robert Moritz. “We beginnen pas net hun functionele rol in genregulatie, signaaloverdracht en celoverleving te begrijpen.”
Hoezo, we weten alles van DNA. We weten eigenlijk nog maar erg weinig en dat beseft deze groep rondom Deutsch. Toch besluiten we al om aan dat nog lang niet doorgronde DNA te gaan sleutelen…
Bron: bdw