
De aanwezigheid van een antigeen stimuleert de omzetting van T-cellen naar “cytotoxische”- (CD8+)-T-cellen of “helper”- (CD4+)-cellen (afb: WikiMedia Commons)
“Ik denk dat de atlas een echt klinisch belangrijke bron is”, zegt Kay Chung, immunologe aan de universiteit van Noord-Carolina, die niet aan het onderzoek heeft meegedaan. “Dit kan nuttig zijn voor gepersonaliseerde geneeskunde en ook om interacties tussen geneesmiddelen te controleren die specifiek kunnen zijn voor een bepaalde populatie.”
De groep mensen die de auteurs bestudeerden, was tussen de 20 en 77 jaar oud en bestond uit 189 mannen en 239 vrouwen. Dat zouden er genoeg zijn om variaties in het gedrag van afweercellen gerelateerd aan leeftijd en geslacht te achterhalen. Ze ontdekten dat een hogere leeftijd gepaard ging met een hoger aantal witte bloedcellen die ontstekingen veroorzaken en met een veranderde genexpressie in dendritische cellen, die fungeren als boodschappers in het afweersysteem.
Gegevens van mannelijke deelnemers lieten zien dat zij verhoogde niveaus van bepaalde stoffen hadden in vergelijking met vrouwen. Een van die stoffen is 2,3-difosfoglycerinezuur, dat rode bloedcellen helpt zuurstof vrij te geven in de buurt van weefsels die het nodig hebben (door zich te binden aan ontzuurstoft hemoglobine). Mannen hadden ook een hoger percentage CD8⁺-T-cellen, ofwel celdodende cellen, die infecties bestrijden.
Vrouwen en mannen
De verschillen zouden helpen bij de verklaring waarom vrouwen vaak een sterkere afweerreactie hebben dan mannen en hun T-celpopulatie sneller kunnen herstellen na immuunonderdrukking. De dodercellen zijn geheugen-T-cellen die zich eerdere besmettingen ‘herinneren’, geen onrijpe cellen die klaar zijn om zich te ontwikkelen wanneer ze nodig zijn. Het lijkt er op dat mannen wellicht een iets kleiner afweerrepertoire hebben en daardoor meer gerijpte afweercellen en minder ongerijpte, denken de onderzoekersters.
Over het geheel genomen tonen de gegevens aan dat het uitgebreidere genoomstudies naar diverse populaties nieuwe biologische inzichten kunnen opleveren, zeggen ze, waardoor het vakgebied dichter bij een werkelijk representatief begrip van de menselijke afweer komt.
Bron: Nature