Synthetische eiwitten zouden een bijdrage kunnen leveren aan het aanpakken van allerlei problemen, zoals ziektes of de afbraak van kunststofresten. De Duitse ingenieursvereniging VDI heeft een rapport over de kansen en risico’s van (eventueel) met kunstmatige intelligentie bedachte niet-natuurlijke eiwitten “Biologisering zal onze technologie en economie de komende jaren net zo ingrijpend veranderen als digitalisering,” stelt Matthias Braun, technologieconsulent bij het VDI Technologiecentrum en een van de twee auteurs van het rapport. “Juist daarom is een verantwoorde omgang essentieel. We hebben regelgeving nodig die innovatie mogelijk maakt en tegelijkertijd misbruik voorkomt.” Of gewoon miskleunen, zou ik(=as) eraan toe willen voegen.
Eiwitten vormen de basis van talloze biologische processen. Ze vervullen een breed scala aan taken in alle levende organismen en hun structuur bepaalt de functies die ze vervullen.
Decennialang was het ontcijferen van de driedimensionale structuur en functionele relaties van eiwitten een van de grootste uitdagingen in de wetenschap. Het nieuwe VDI-onderzoeksrapport laat zien dat ki-systemen zoals AlphaFold en RosettaFold het nu mogelijk maken om eiwitstructuren veel sneller te analyseren en de relaties tussen structuur en functie beter te begrijpen. Bovendien maakt ki het ook mogelijk om volledig nieuwe synthetische eiwitten te ontwerpen met op maat gemaakte functies die niet in de natuur voorkomen. Deze ontwikkeling en de mogelijkheden van de synthetische biologie zullen leiden tot ingrijpende veranderingen in de geneeskunde, industriële productie, milieutechnologie en vele andere gebieden, is de overtuiging van de opstellers.
De potentiële toepassingen van synthetische eiwitten zijn divers. In de geneeskunde zouden nieuwe synthetische eiwitten kunnen helpen bij de bestrijding van multiresistente bacteriën of bij de ontwikkeling van gepersonaliseerde kankertherapieën op basis van bRNA-technologie.
Speciale enzymeiwitten zouden kunststofafval zoals PET (polyetheentereftalaat) afbreken of waardevolle zeldzame aardmetalen kunnen terugwinnen uit elektronisch afval. Ook zouden die bedachte eiwitten iets kunnen betekenen voor de verduurzaming van de voedselbranche of voor de ontwikkeling van zelfherstellende materialen of afbreekbare textielvezels, stelt het persbericht (dat laatste lijkt mij niet zo’n goed idee; as)
Niet foutloos
De auteurs stellen dat ki-modellen, ondanks hun grote potentieel, niet foutloos werken. Synthetische eiwitten kunnen onvoorziene reacties in levende organismen teweegbrengen en er zijn ernstige risico’s verbonden aan mogelijk misbruik, zoals de ontwikkeling van nieuwe biogiffen die, zeker in aanvang, niet detecteerbaar zouden kunnen zijn.
Daarom is nieuwe regelgeving en een nauwe interdisciplinaire samenwerking onmisbaar om de mogelijkheden van ki-ondersteund eiwitontwerp veilig te benutten en wel voor de ’trein’ van start gaan, betogen Braun en collega Axel Zweck
Bron: idw-online.de